رييس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن، تصريح كرد كه توسعه در عرض عزت نيست، بلكه توسعه براي عزت است.
به گزارش ايسنا، دكتر محمد نهاونديان، در سخناني در كنفرانس ملي چشمانداز 20 ساله و الزامات سياست خارجي توسعهگرا با بيان اينكه سياست خارجي يعني توجه به زمان و مكان اظهار داشت: معناي سياست خارجي در سال 2008 با آنچه در سال 1990 و يا 2005 بوده، متفاوت است. اتفاق بزرگي كه در 20 سال گذشته افتاده، جهاني شدن است. جهاني شدن خيلي چيزها را تغيير داد از جمله معناي سياست خارجي را.
وي با بيان اينكه جهاني شدن به معناي اضمحلال دولتها و يا افول آنهاست، افزود: شايد الان كه دو دهه از اين فرآيند گذشته است، به نظريه معتدلتري برسيم كه در جهاني شدن، دولتها افول نميكنند، اما نقش آنها در سياست خارجي ابزار، بازيگران، نقطه اثر و موضوعات مورد تاكيد تغيير ميكند.
وي ادامه داد: ما وارد يك جهان جديدي از اثرگذاران و ذينفعان سياست خارجي ميشويم. شرايطي كه تنها چند دولت دور يكديگر جمع نميشوند تا درباره مسايل بينالمللي تصميم بگيرند، بلكه تعداد اثرگذاران بيشتر شده است كه از جمله اين اثرگذاران بخش خصوصي است.
نهاونديان گفت: در سياست خارجي قرن 21 فقط دولتها نيستند كه ميزان همكاري و يا منفعت ملتها را تعيين كنند، بلكه شركتها گاهي اثرگذاري بيشتري دارند.
وي در اين خصوص به روابط آمريكا و هند در بحث هستهيي اشاره كرد و افزود: هند از حالت تحريم بودن خارج و طرف همكاري با آمريكا در مسايل هستهيي قرار گرفته است. اين روند به خاطر شركتهاي هندي بوده است كه بيشترين نقشآفريني را داشتهاند.
وي تاكيد كرد: دولتها بر جاي خود هستند، اما موضوع علاقه دولتها بيش از آنكه مسايل دوجانبه باشد، مسايل مشترك جهاني است؛ از قبيل محيط زيست كه امروز از مهمترين موضوعات در دستور كار دولتهاي بزرگ است.
رييس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن همچنين با اشاره به بينالمللي شدن مسايل ملي اظهار داشت: در گذشته خيلي از اقدامات دولتها در حيطه ملي باقي ميماند و خيلي از حرفهايي كه زده ميشد حتي به گوش همسايه هم نميرسيد و واكنشي ايجاد نميكرد. اما امروز نطقي كه يك نفر در مجلس داخلي خود انجام ميدهد، ميتوانند واكنشهاي منطقهيي و بينالمللي داشته باشد. بنابراين اينگونه نيست كه ديگر مسايل داخلي، داخلي بماند و يا اينكه فلان حزب و فلان كشور ميتواند به قدرت برسد يا نه. اين موضوعات امروز مورد كنش و واكنش دولتهاي ديگر قرار ميگيرد.
وي تاكيد كرد: معناي عدم مداخله در امور داخلي كشورها تغيير يافته است. اگر قبلا يك بار حرفمان را مزهمزه ميكرديم حالا بايد چندين بار اين كار را انجام دهيم.
نهاونديان با بيان اينكه تغييرات محيط جهاني حتما بايد در مباحث و بررسيهايمان مورد توجه قرار گيرد، به الزامات توسعهگرا بودن سياست خارجي اشاره كرد و گفت: وقتي از اين سياست خارجي (توسعهگرا) صحبت ميكنيم حتما در مقابل چيز ديگري هست؛ شما از هر كسي بپرسيد، توسعه را رد نميكند و سياست خارجي غيرتوسعهگرا را پيشنهاد نميكند. پس سوال اساسي چيست؟
وي ادامه داد: سوال اساسي اين است كه وقتي به ملزومات سياست خارجي توسعهگرا وارد و به انتخاب مسير و تصميمي ميرسيم كه بايد گزينهيي را به گزينه ديگر ترجيح دهيم، به مشكل برميخوريم. در جريان تصميمگيريهاي جدي ممكن است بنده بگويم اين تصميم با عدالت، استقلال ملي، مفهوم انتظار، آزادي و يا امنيت ملي سازگار نيست؛ معلوم ميشود كه ما هنوز بحثهاي مقدماتيمان را نكردهايم.
وي گفت: توسعه و رشد به عنوان لازم تحقق همه اهداف كيفي و مشخص كشور انتخاب شده نه در عرض آنها. ما توسعه را براي عدالت، استقلال، امنيت ملي و تحقق همه اهداف اسلامي ميخواهيم. نبايد در جريان بحث و تصميمگيري مرتبا به عقب برگشت كنيم و توسعه را در تعارض با مباحث كيفي و ارزش خود تصور كنيم.
رييس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن تصريح كرد: در سياست خارجي موضوع مهم عزت است. اما رابطه بين عزت با توسعه چيست؟ توسعه در عرض عزت نيست بلكه توسعه براي عزت است.
نهاونديان در بيان نوع توسعهيي كه بايد در ايران به آن توجه شود، گفت: برخي ميگويند اگر توسعه غربي ملاك است، ما نميخواهيم. گويي در معناي توسعه يك مدل خاص و راه اجباري گريزناپذير نهفته است. اين ديدگاه ناشي از ناآگاهي ماست چرا كه مفهوم توسعه بسيار ظريف و پيچيده است.
وي گفت: امروز در تعيين راهبردهاي عملياتي توسعه امنيت رواني، توسعه انساني، اخلاق و اخلاق كسب و كار محيط زيست نيز مورد توجه قرار ميگيرد.
وي همچنين با طرح اين سوال كه سياست خارجه توسعهگرا چگونه اندازهگيري ميشود و آيا سياست خارجه ما موفق است يا نه اظهار داشت: مسايل كيفي قابل اندازهگيري نيستند و وقتي وارد اين مفاهيم ميشويم آن وقت ديگر كسي نميتواند از ما سوال كند كه مثلا اندازه عزت چقدر است. اما اگر بتوانيم براي آن شاخص تعيين كنيم، ميتوانيم به نتايج ملموسي دست پيدا كنيم. رشد اين مزيت اضافي را دارد كه توفيق و موفقيت سياست خارجي را قابل اندازهگيري ميكند. سياست خارجي ما زماني موفق است كه فعال اقتصادي احساس كند زير اين پرچم ميتواند به بازگشاييهاي بيشتري در دنيا دست يابد. اينها خدمات سياست خارجي براي توسعه است. ما براي توسعه راهي جز صادرات و جذب سرمايه براي جامعه نداريم.
نهاونديان گفت: زماني سياست خارجي ميتواند به طور ملموس براي فعالان اقتصادي مورد توجه قرار گيرد كه اين شاخصهاي كيفي قابليت اندازهگيري پيدا كنند و هر سال ميزان پيشرفت و يا توقف در مسير به ملت گزارش داده شود.
وي دربارهي اصل 44 و ابلاغ سياستهاي كلي تصريح كرد: اجراي اصل 44 سكانداري بخش خصوصي در اقتصاد كشور را در دست دارد و با سياست خارجي توسعهگرا در ارتباط است. سياستهاي كلي اصل 44 براي باز كردن ميدان براي بخش خصوصي آمده است. نميشود كه اين ميدان در داخل باز شود، اما در خارج نه.
وي ادامه داد: چشمانداز 20 ساله كمك كرد تا موفقيت سياست خارجي توسعهگرا اندازهگيري شود.
نهاونديان با بيان اين كه نحوه رويكرد ما به چشمانداز 20 ساله حتما بايد تغيير پيدا كند، گفت: آيا جرياني فراگير و ملي براي ترجمه چشمانداز به برنامه عملياتي شكل گرفته است؟ آيا قوانين ما در مجلس و دولت مرتبا با سياستهاي مندرج در چشمانداز 20 ساله و اصل 44 منطبق ميشود؟ متاسفانه ما به چشمانداز به شكل يك پروژه نگاه نكرديم و زمانبندي عملياتي براي اجراي آن را تعيين نكرديم.
وي گفت: بزرگترين پيام چشمانداز تعيين هدف مشخص و قابل اندازهگيري براي حركت 20 ساله كشور در آن است.
رييس اتاق بازرگاني و صنايع و معادن كشور با بيان اينكه بزرگترين سرمايه در كشور فرصت و زمان است، اظهار داشت: متاسفانه اين سرمايه در حال سوختن است و فرقي نميكند كه ما امروز اين حرف را بزنيم يا 10 سال ديگر. چشمانداز 20 ساله پيوست زمان را به حرفها و اعمال ما زده است. تضييع فرصت و زمان بايد در اقتصاد كشور به پايان برسد.
اين فعال اقتصادي در كلامي از امام صادق (ع) اظهار داشت: ايشان در حديثي اينگونه ميگويند كه اگر امانتي را به كسي بسپاريم براي من فرقي نيست بين كسي كه خيانتي در امانت كند و يا آن امانت را به هر شكلي از دست بدهد.
وي بر شناسايي منابع مشترك بلندمدت با ديگر كشورها در دنيا تاكيد كرد و افزود: بحث امنيت انرژي جديترين بحث استراتژيهاي انرژي كشورهاي دنياست و ايران بهترين ابزارها را براي اين مساله در اختيار دارد.
وي توقع فعالان اقتصادي از سياست خارجي را اين دانست كه نظام، دولت، مجلس و قوه قضاييه تنها فرصت و امكان برنامهريزي را به آنها بدهد.
نهاونديان گفت: معناي سرمايهگذاري اين است كه امروز هزينه كنيد و فردا و فرداها از آن سرمايهگذاري نتيجه بگيريد به شرط اينكه بتوانيد فردا را محاسبه كنيد. اگر ثبات علائمي كه از محيط دريافت ميشود، وجود نداشته باشد، طبيعي است. اشتغال پايدار ايجاد نميشود و سرمايهدار پولش را در عمليات سوداگرايانه، كوتاه مدت به چرخش در ميآورد. بزرگترين علايم محيطي اين است كه فعال اقتصادي از يك ثبات در روابط و سياستها برخوردار باشد. فعال اقتصادي از دستگاه سياست خارجي ميخواهد تا حداقل امكان رقابت برابر را براي او فراهم كند.
نهاونديان تاكيد كرد: تا زماني كه عضو سازمان تجارت جهاني نشويم، هزينه اضافي را به توليدكننده داخلي از يك سو و سرمايهگذار خارجي از سوي ديگر وارد كردهايم. فعال اقتصادي توسعهگرا ميتواند نقشآفريني دوسويه داشته باشد.
وي ادامه داد: سياست خارجي ما ميتواند اثرگذاراني و نقشآفريناني محدود به ديپلماتهاي رسمي نداشته باشد. اين جنبه بايد بيش از گذشته مورد توجه قرار گيرد به خصوص در مسايل و مقاطعي كه محدوديتهايي به واسطه تحريمهاي اقتصادي به وجود ميآيد . فعالان اقتصادي داخلي ما ميتواند فعالان اقتصادي خارجي را به بيمنطق بودن تحريمهاي اقتصادي و اينكه اين بازي باخت – باخت است تحريك كند و آنها را به اثرگذاري بر روي سياست خارجي دولتهايشان وادار كنند.
کد مطلب : 1541
