آقای رییسجمهور و یاران نزدیك او در نهاد ریاستجمهوری اعتقاد عمیق دارند كه بانكها - به ویژه بانكهای تحت تملك و مدیریت دولت - را نباید به چشم بنگاه اقتصادی نگاه كرد.
از نظر رییسجمهور بانكها باید منابع خود را بدون لحاظ كردن متغیر سود به جایی كه دولت تشخیص میدهد، اختصاص دهند. این دیدگاه به علاوه این تفكر كه مشكل اقتصادی، صنعتی، بازرگانی، حملونقل، نفت و گاز و اشتغال فقط با دادن منابع مالی حل میشود، شرایط را به سمتی سوق داد كه بانكها بیش از منابع خود مصرف كردند.
مسوولان ارشد بانكمركزی در یك سال اخیر تلاش كردند قطار بانكها را به ریل درست برگردانده و مصارف را با منابع سازگار كنند و به این ترتیب مانع از سقوط شبكه بانكی دولتی شوند. سختگیری رییس كل بانك مركزی در این زمینه با انتقاد برخی از وزیران مواجه شده و فشار آنها موجب شده است تا رییسجمهور در نامهای صریح به رییس بانك مركزی از او بخواهد قطار بانكها را دوباره روی ریل قدیمی قرار دهد.
این كه رییسجمهور به رییس كل بانك مركزی به صورت شفاف و صریح نامه نوشته و نسبت به تصمیمهای این نهاد نگهبان ارزش پول ملی و وكیل ارشد پول شهروندان اعتراض میكند، البته منحصر به ایران نیست و اختلاف سیاستگذاران مالی و پولی سابقه طولانی دارد.
نكته اما این است كه آیا رییس بانك مركزی بدون توجه به شاخصهایی مثل نسبت مطالبات مشكوكالوصول به كل تسهیلات اعطایی، رشد اندك و پایینتر جذب سپرده نسبت به رشد اعطای تسهیلات و اعتبارات، نسبت بدهی دولت به كل منابع بانكها و سرانجام بدون توجه به رشد نقدینگی، سختگیری میكند؟
ارقام و آمار ارائهشده از سوی بانك مركزی در هفتههای گذشته نشان میدهد كه اقدام بانك مركزی در ایجاد محدودیت برای پرداخت هر جور تسهیلات دلخواه دولت و با هر نرخ سود و به هر فعالیت بر پایه شاخصهای هشداردهندهای است كه احتمالا آمار و ارقام آن به آقای رییسجمهور نیز داده شده است.
به نظر میرسد نوشتن و انتشار این نامه از سوی رییسجمهور تنها چند روز پس از آنكه بانك مركزی توانست برخی اختیارات و وظایف از دست رفته را از برخی كمیتهها و كارگروهها بازستاند، دلایل دیگری باید داشته باشد. هیچكس باور نمیكند رییس كل بانك مركزی بخواهد عامدانه و عالمانه برخلاف سیاستهای رییسجمهور عمل كند و حتما پاسخ كارشناسی دارد.
محدودیتهای منابع مالی مورد نیاز واحدهای صنعتی را میتوان با كاهش نرخ مالیات و برخی سیاستهای مالی دیگر جبران كرد تا فشار نقدینگی به سونامی تورمی منجر نشود.
محمدصادق جنانصفت
کد مطلب : 5700
