19 تير 1387 ساعت 16:20

عوامل موثر در بحران جهانی غذا

جمهوری اسلامی-19 تیر87

برگزاری اجلاس سران 8 كشور صنعتی جهان در شهر « هوكایدو » در شمال ژاپن فرصتی برای واكاوی بحرانهای جهانی غذا و انرژی به وجود آورده است . موج عظیم جمعیت معترضین و تظاهر كنندگانی كه نقش 8 كشور صنعتی را در این 2 بحران جهانی برملا می كنند به خوبی نشان می دهد كه ریشه های این بحران و عوامل موثر در هر 2 بحران شناسائی شده است .
روزنامه آمریكائی نیویورك تایمز طی مقاله ای به نقش آشكار و نهان كشورهای صنعتی بویژه آمریكا و اتحادیه اروپا در بحران غذا اشاره دارد ولی با جمله پردازیهای محافظه كارانه صرفا به بخش هائی از فعالیت غرب در این مقوله پرداخته و آنرا فقط درحد « سو مدیریت » و دست بالا « سیاستهای غلط » ارزیابی می كند حال آنكه آمریكا و اتحادیه اروپا « تعمدا » و با آگاهی كامل نسبت به نتایج حاصله و نه از روی اشتباه و ندانم كاری دست به چنین اقداماتی زده اند.
خوبست برای آنكه درك بهتری نسبت به قضایا داشته باشیم فهرست اصلی ترین تصمیمات و اقدامات موثر در بحران جهانی غذا را مرور كنیم :
زمینه سازی و اقدام كشورهای صنعتی برای تولید « سوخت زیستی » از محصولات كشاورزی و از جمله تبدیل محصولات كشاورزی به اتانول كه برای مثال تمامی رشد تولید جهانی ذرت بین سالهای 1383 تا 86 قربانی تولید اتانول در آمریكا شده است . بعلاوه در آمریكایی لاتین و كشورهای عضو اتحادیه اروپا بخش اعظم محصولات كشاورزی توسط صنایع تولید اتانول بلعیده شده است و حتی خودروهای سازگار با محصول جدید كه با اتانول بعنوان سوخت كار می كنند در مقیاس وسیعی وارد بازار شده كه اشتهای مصرف اتانول در مقیاس منطقه ای و جهانی را به شدت افزایش دهد و باعث رشد تقاضا شود. همین سیاست كه دقیقا تعمدی اتخاذ شده قیمت جهانی ذرت و دانه های خوراك دام را افزایش داده و در نتیجه كشاورزان به جای كشت ذرت به كشت سایر محصولات كشاورزی روی آوردند و بطور تصنعی نیز باعث كمبود ذرت در بازار جهانی و توزیع مصرف شدند.
نباید از نظر دور داشت كه صرفنظر از استفاده های این چنینی از محصولات كشاورزی برای تولید اتانول در مقیاس عظیم صنعتی غرب عموما از سیاست انهدام محصولات كشاورزی از جمله گندم شكر و حتی نابود كردن دام های زنده در مقیاس انبوه مانع ورود محصولات بیشتر به سیكل مصرف شده و از این طریق سعی كرده است از كاهش قیمت محصولات كشاورزی و فرآورده های گوشتی در سطح جهانی جلوگیری كند.
علاوه بر این نوسانات شدید قیمت محصولات كشاورزی در طول ماههای اخیر نشان می دهد كه این پدیده یك فرایند طبیعی و عادی نیست بلكه تحت تاثیر دستهای پنهان و آشكار شوكهای مصنوعی به بازار جهانی محصولات كشاورزی وارد می شوند و حتی باجنجال تبلیغاتی سعی شده به این پدیده دامن زده شود.
البته برخی حوادث نیز تحت عنوان واكنش های طبیعی جوامع محروم نسبت به رشد فزاینده قیمت مواد غذایی در جهان قابل درك است .
این پدیده را به صورت هجوم افراد پابرهنه و محروم به مزارع گندم به منظور دستیابی به حداقل یك وعده نان در گوشه و كنار جهان شاهد بوده ایم كه البته با استخدام افراد مسلح به منظور حفاظت نظامی از كشتزارهای وسیع گندم به آن پاسخ داده شده است .
علاوه بر این موارد نكته ای ظریف و كلیدی وجود دارد كه كمتر مورد توجه قرار گرفته ولی بسیار حیاتی به نظر می رسد و آن اصرار غرب برای معرفی كشورهای تولید كننده و صادر كننده نفت و گاز بعنوان عوامل افزایش قیمت جهانی مواد غذائی است . در واقع غرب با بهره گیری از چند اهرم فشار گوناگون و تاثیرگذاری تصنعی در معادله عرضه و تقاضا سعی دارد انگشت اتهام در این بحران جهانی را به سوی تولید كنندگان نفت نشانه گیری كند و به افكار عمومی جهان چنین وانمود كند كه گویا افزایش قیمت نفت باعث بحران غذا شده است حال آنكه از دیدگاه تخصصی بویژه در فرایند تولید « محصولات دیمی » درصد بسیار پائینی به هزینه های انرژی تعلق می گیرد و تاثیرات ناشی از افزایش قیمت نفت در محصولات كشاورزی عموما بسیار ناچیز است .
این نكته بویژه با در نظر گرفتن نوسانات قیمت برخی محصولات كشاوررزی در طول یك ماه یك هفته و گاه یك روز به خوبی آشكار است كه دستهائی برای نقش آفرینی و وارد كردن شوك بر بازار جهانی محصولات كشاورزی وارد عمل شده و قیمت ها را عمدا دستكاری می كنند. همین پدیده در مقیاس ظریف تر و بطور مستمر برای مقوله نفت خام و فرآورده های نفتی عینا تكرار می شود. اگرچه عموما برای هر بار نوسانات قیمت نفت توجیهاتی مطرح می شود و برای هر شوك وارده دلایل و عواملی ذكر می گردد و همواره ادعا می شود كه عرضه و تولید نفت خام با یكدیگر برابری نمی كند ولی باید پرسید چگونه ممكن است در طول یك روز روند جهانی عرضه و تولید نفت خام تا این اندازه تاثیرگذار باشد بعلاوه چرا علیرغم تولید بیشتر حتی ورود صدها هزار بشكه نفت اضافی هم باعث افزایش قیمت می گردد و نتایج معكوسی را به بار می آورد
روشن است كه غرب و به ویژه آمریكا و اتحادیه اروپا در این 2 بحران غذائی و انرژی مستقمیا دست دارند و با اقدامات آشكار و پنهان خود اهداف خاصی را دنبال می كنند كه البته شناسائی و افشای آن نیز كار چندان مشكلی نیست 


کد مطلب : 4968
ارسال اين مطلب به دوستان
ارسال اين مطلب به دوستان
دريافت فايل مطلب
دريافت فايل مطلب
نسخه قابل چاپ
نسخه قابل چاپ